Tapu değer yükseltme süreçlerinde yeni bir dönem başlıyor. Gayrimenkul sahipleri için son iki yılda popüler hale gelen tapu değerini artırma işlemleri, Maliye Bakanlığı’nın aldığı yeni kararlarla birlikte daha sıkı denetim altına alındı. Vergi cezalarından kaçınmak isteyen vatandaşlar, artık yalnızca dilekçe vermekle yetinemeyecek; gerçek değerlerin belgelerle kanıtlanması gerekecek.
VERGİ DENETİMİ DEĞER YÜKSELTMEYİ ZORUNLU HALE GETİRDİ
Özellikle son dönemlerde gayrimenkulünü düşük bedelle beyan eden vatandaşlar, pişmanlık yollarıyla bu değerleri gerçek seviyelerine çekmek için vergi dairelerine başvuruda bulunuyor. Bu yoğunluğun arkasında iki önemli sebep yatıyor. Birincisi, gayrimenkulün edinim tarihinden itibaren 5 yıl içinde satılması durumunda, kazancın vergiye tabii olması. İkincisi ise, hisseli tapularda diğer hissedarların, düşük gösterilen satış bedeli üzerinden mülkü geri alma riskinin ortadan kaldırılması.
Ekonomim yazarı Abdullah Kurdu’nun aktardığı bilgilere göre, Gelir İdaresi Başkanlığı, 5 yıllık süre dolmadan taşınmazını satan ancak değer artış kazancını beyan etmeyen mükellefleri tespit ederek “izaha davet” etmeye başladı. Vergi borcu ve cezalarla karşılaşmak istemeyen mükellefler, tapu bedelini yükseltme yoluna gidiyor.
“SADECE ÖDEME YAPMAK YETERLİ DEĞİL, İSPAT ETMEK GEREKİYOR!”
Hazine ve Maliye Bakanlığı, 24 Nisan 2024 tarihinde yayımladığı duyuru ile vergi dairelerini uyararak süreci daha da zorlaştırdı. Önceden yalnızca fark harcı ve pişmanlık zammını ödemek yeterli iken, yeni düzenlemeyle gerçek alış/satış bedelinin; banka kayıtları, faturalar, kredi ekspertiz raporları veya satış sözleşmeleri gibi belgelerle ispat edilmesi gerekiyor. Değer yükseltme işlemleri, vergi kanunlarındaki 5 yıllık zamanaşımı süresiyle sınırlı tutulacak. Maliye, tapu bedeli artırılsa dahi gerçek satış bedelini vergi incelemesiyle araştırma hakkını saklı tutuyor.
Yanlış bilinenin aksine, değer yükseltme işlemleri, tapu müdürlüklerinden değil, satışın yapıldığı bölgedeki Vergi Dairesi üzerinden gerçekleştiriliyor. Mükellefler, pişmanlık talebiyle başvurduklarında pişmanlık zammı; normal düzeltme talebinde bulunduklarında ise vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle karşılaşma riski yaşıyor.
“ARTIK DEĞER YÜKSELTMEK DAHA ZOR!”
Süreci değerlendiren yazar Abdullah Kurdu, gayrimenkul sektöründe kayıt dışılığın önüne geçilmesi için yasal düzenlemeler yapılması gerektiğini belirtirken, vatandaşları şu sözlerle uyardı: “Sonradan değer yükseltmek artık çok daha zor. Sadece dilekçe vermek yeterli değil; Maliye’yi ikna etmeniz gerekiyor. Bu nedenle tapuda baştan gerçek bedeli beyan etmek, en güvenli yol.”
